Hoe werkt een zoomzaklamp?
Een zoomzaklamp heeft een verschuifbare optiek in de kop: door die te verschuiven bundel je het licht tot een smalle straal of spreid je het breed uit. Ledlenser, een fabrikant van zulke focuslampen, beschrijft het zo: je schakelt traploos tussen verlichting dichtbij en een bundel voor ver weg. Je kiest dus per moment één bundel, ergens tussen breed dichtbij en smal ver weg.
Een lamp met een vaste bundel werkt anders. De kop heeft geen verschuifbare optiek: de vorm van de bundel ligt vast. Wil je bij zo’n lamp toch breed en ver tegelijk, dan zit dat in de leds zelf: de lamp heeft dan aparte leds voor een spot en een flood.
Hoe ver een bundel komt, zegt het bereik op het blad: de afstand waarop de bundel nog 0,25 lux geeft. Dat bereik hangt af van de candela, de lichtsterkte op de felste plek in de bundel. Hoe dat samenhangt, staat bij hoeveel lumen heeft een zaklamp nodig.
Kun je breed én ver tegelijk verlichten zonder zoom?
Ja, breed én ver tegelijk verlichten kan zonder zoom, met een lamp die aparte leds voor spot en flood heeft. De Fenix HM65R V2.0 heeft een Luminus SST40-led voor de spot, een SST-20F-led voor de flood en een rode led. Fenix noemt vier standen: spot, flood, beide samen en rood licht. In de gecombineerde stand zie je dichtbij breed en tegelijk ver vooruit.
Meer lampen werken zo:
- Fenix HM65R V2.0 (hoofdlamp): spot, flood en gecombineerd; 2200 lumen en 229 meter, 144 gram met accu en hoofdband, IP68.
- Fenix WH23R (werkhoofdlamp): spot, flood en een stand met beide tegelijk aan; 600 lumen en 100 meter. De draaischakelaar werkt ook met handschoenen.
- Fenix HL32R-T (hoofdlamp): twee lichtbronnen met elk een eigen schakelaar; 800 lumen en 132 meter.
Bij zaklampen voor in de hand zie je ook lampen met meerdere leds achter een vaste kop. De Fenix TK35UE V2.0 gebruikt drie Luminus SST40-leds en geeft 5000 lumen met een bereik van 400 meter. De Nitecore P20iX gebruikt vier leds, geeft 4000 lumen en haalt 221 meter. Meer leds betekent dus niet vanzelf meer bereik.
De Fenix HM65R V2.0 is verkrijgbaar bij Zaklampwinkel. Meer hoofdlampen met spot en flood vind je bij hoofdlamp kiezen.
Wanneer kies je een brede bundel en wanneer een verre?
Een verre bundel kies je als je op afstand iets moet zien, een brede als je vooral om je heen en dichtbij werkt. Voor ver tellen candela en bereik: de felste plek in de bundel bepaalt hoe ver het licht komt. De Fenix TK35UE V2.0 haalt op Turbo 400 meter bij 40.000 candela. Voor breed tellen veel lumen bij een lagere candela, zoals bij de Nitecore P20iX: 4000 lumen, 12.200 candela, 221 meter.
Een paar vragen helpen bij de keuze:
- Hoe ver moet je kunnen kijken? Ver over een veld of water vraagt een hoog bereik.
- Werk je vooral binnen een paar meter? Dan wil je licht dat breed om je heen valt, niet een smalle straal.
- Wissel je die twee af? Kies dan een lamp met een gecombineerde stand, zoals de HM65R V2.0.
Over de verschillende soorten bundels heeft Zaklampwinkel een eigen uitlegpagina: lichtbundel van een zaklamp, throw tegen flood. Welke lamp bij welk gebruik past, staat bij welke zaklamp past bij welk gebruik.
Hoe maak je een vaste bundel breder als dat nodig is?
Een vaste bundel maak je breder met een optisch opzetstuk, als de lamp daarvoor gemaakt is. Fenix noemt bij de PD40R V3.0 dat de lamp past op meerdere optische accessoires, zoals de Fenix AOD-M. Zo houd je de vaste bundel en zet je er een opzetstuk op als je breder licht wilt.
Heb je een hoofdlamp met spot en flood, dan heb je geen opzetstuk nodig: schakel naar de flood of naar de gecombineerde stand. Bij de HM65R V2.0 en de WH23R zit die stand in de lamp.
Waarom raadt Zaklampwinkel zoomlampen af?
Zaklampwinkel raadt zoomlampen niet aan. De winkel geeft daar vijf redenen voor, uit eigen ervaring:
- Licht gaat verloren. In een zoomlens gaat een deel van het licht verloren. De lamp haalt daardoor minder licht uit dezelfde accu.
- Warmte. Een zoomkop raakt zijn warmte minder goed kwijt. De lamp wordt sneller heet en kan daardoor minder fel blijven branden.
- Een bewegend deel. De kop schuift. Langs dat bewegende deel kan water binnenkomen, en de lamp kan minder goed tegen stoten.
- De bundel is minder goed te sturen. Met zoom is de vorm van de bundel minder goed te bepalen dan met een vaste reflector of lens. In de praktijk is de bundel daardoor vaak net niet praktisch.
- Waar je zoom ziet. Uitzonderingen daargelaten zit zoom vooral op lampen van mindere kwaliteit. Bij lampen voor professioneel gebruik zie je het zelden.
Dit is de ervaring en de keuze van de winkel, geen meting die voor elke zoomlamp geldt. Deze gids volgt die keuze en raadt lampen met een vaste bundel aan. Breed en ver tegelijk kan ook zonder zoom: de Fenix HM65R V2.0 heeft een aparte spot- en floodled en een stand waarin ze samen branden. Alle lampen die deze gids aanraadt, zijn van Fenix en Nitecore, met de specificaties van de fabrikant erbij, en de lampen op deze pagina hebben allemaal een vaste bundel.
Wat dat voor je keuze betekent:
- Wil je veel licht en een groot bereik in één lamp in de hand? De Fenix TK35UE V2.0 geeft met drie leds 5000 lumen en 400 meter. Fenix levert er geen accu’s bij: de lamp werkt op twee 18650-accu’s en Fenix noemt daarvoor de ARB-L18-3000P. Reken die twee accu’s mee.
- Wil je breed en ver op je hoofd? Een hoofdlamp met een gecombineerde stand, zoals de HM65R V2.0.
- Wil je vooral veel licht om je heen? Een lamp met veel lumen bij een lagere candela, zoals de Nitecore P20iX (4000 lumen, 12.200 candela).
De Fenix TK35UE V2.0 en de Nitecore P20iX zijn verkrijgbaar bij Zaklampwinkel.
